Еуразия Ресейсіз: Орталық Азия мен Кавказ экономикалық билікті қалай өз қолына алып жатыр
Жуырда ғана мүмкін емес болып көрінген нәрсе қазір шындыққа айналып жатыр.
Еуразия Ресейсіз қайта құрылып жатыр.
Баяу емес. Теория жүзінде емес. Дәл қазір — логистика, ресурстар және инвестициялар арқылы. Ресей экономикасы шикізатқа тәуелділіктен шыға алмай, технологиялық шектеулерге тіреліп тұрғанда, оның орнында жаңа индустриялық ось қалыптасып келеді.
Ал бұл осьтің орталығы — Мәскеу емес.
Орталық Азия мен Оңтүстік Кавказ ондаған жылдар бойы Ресейге тиесілі саналған функцияларды біртіндеп өзіне алып жатыр. Транзит, өңдеу, индустриялық кооперация — бәрі кеше ғана «шет аймақ» деп саналатын өңірге ауысып жатыр.
Бұл саяси ұран емес. Бұл — экономикалық шындық.
Ескі орталық жарылды — жаңасы қалыптасып жатыр
Ресей ұзақ уақыт бойы Азия мен Еуропа арасындағы негізгі құрлықтық көпір болды. Оның арқылы тауар, энергия және капитал ағындары өтті. Бірақ бұл модель енді сыр бере бастады.
Санкциялар, технологиялық артта қалу, логистикалық шектеулер — мұның бәрі жүйені жай ғана қиындатқан жоқ. Оны сенімсіз етті.
Ал жаһандық экономика әлсіз буындарды көтермейді.
Соның нәтижесінде жеткізу тізбектері қайта құрылып жатыр. Компаниялар, инвесторлар және мемлекеттер балама іздеуде — және оны бұрын аса мән берілмеген жерден тауып жатыр.
Орталық Азия мен Кавказ ерекше жағдайда тұр. Олар ескі индустриялық жүйемен ауыртпаланбаған, ресурстары бар, географиясы тиімді және ең бастысы — жылдам өсуге кең мүмкіндігі бар.
Назар дәл осы өңірге ауып жатыр.
Қазақстан, Әзербайжан және басқа елдер транзиттік аумақтан жаңа экономиканың белсенді ойыншыларына айналуда. Ең маңыздысы — енді әңгіме тек шикізат туралы емес, қайта өңдеу, технология және қосылған құны жоғары өндіріс туралы.
Ресурсты бақылаған — болашақты бақылайды
Әлем ойлағаннан да жылдам өзгеріп жатыр. Мұнай мен газ енді жалғыз күш көзі емес. Алдыңғы қатарға сирек жер металдары шығып жатыр — қазіргі технологиялық жүйенің негізі.
Оларсыз электромобиль де, қорғаныс технологиялары да, энергетикалық ауысым да мүмкін емес.
Дәл осы жерде жаңа ойын басталады.
Орталық Азия мен Кавказ XXI ғасырдың стратегиялық ресурстарына ие. Бірақ бастысы — тек қордың болуы емес. Бастысы — бүкіл тізбекті бақылау үшін күрес: кен өндіруден бастап дайын өнімге дейін.
Бұрын мұндай тізбектер санаулы елдердің қолында шоғырланған еді. Қазір олар ыдырап, қайта құрылып жатыр.
Ал Ресей бұл жаңа конфигурацияда барған сайын шетке ысырылып келеді.
Ол әлі де шикізат экспортына тәуелді болып, нарық мәселелеріне тап болып отырғанда, басқа елдер толыққанды индустриялық жүйелер құруда — өңдеу, технология және дайын өнім экспорты арқылы.
Қытай жаңа ресурс көздерін іздеуде. Батыс — жаңа маршруттар мен серіктестерді. Екі бағыт та бір нүктеде түйісіп жатыр.
Кеше ғана «арадағы» өңір болған жерде.
Бүгінде ол «орнына» айналып жатыр.
Қазақстан мен Каспий арқылы Қытайды Еуропамен байланыстыратын Орта дәліз балама болудан қалды. Ол жаңа логистиканың негізіне айналып келеді.
Ал логистикамен бірге индустрия да келеді.
Бұл бір нәрсені білдіреді: Еуразияның жаңа картасы қалыптасып жатыр.
Және бұл қорытынды ескі орталықтар үшін жағымсыз.
Еуразия енді Ресейдің айналасында құрылмайды.
Ол Ресейсіз құрылып жатыр.
Бұл енді болжам емес. Бұл — дәл қазір жүріп жатқан процесс.
Қазақстан мен Әзербайжан Еуразия картасын қайта жазып жатыр: Ресейсіз де болады
Altyn-orda.kz сайты 2009 жылдың қазан айынан бастап жұмыс жасауда. Біз 13 жыл бойы еліміздегі және әлемдегі маңызды ақпараттарды таратудамыз.
Материалды көшіріп басу кезінде Altyn-orda.kz сайтына тікелей гиперсілтеме көрсету міндетті.
Енді бізде өзіміздің мобильдік қосымша бар. Барлық уақытта маңызды жаңалықтардан хабардар болыңыз! Көшіріп алыңыз!
